site teller
site teller
site teller
gran-canaria-actueel.jouwweb.nl
'GRAN CANARIA ACTUEEL'... » JUSTITIE » GEDETINEERD ZIJN IN SPANJE

aaaaLOGOMETBANNERGranCanariaActueel-209.jpg

d-42.jpg

Aantal gevangenen op Canarias voor het vierde jaar op rij gedaald

CANARISCHE EILANDEN - woensdag 10 augustus 2016 - De gevangenissen op Canarias tellen voor het vierde jaar op rij minder geïnterneerden, met een langzame daling tot in totaal 3.228 gevangenen, In de afgelopen 12 maanden is de daling afgenomen met 6%, maar ze blijven daarmee, met 4,2%, boven het aantal gevangenen dat men telde in 2011.

Over het algemeen, is men sinds 2011 niet beneden de drempel van 3.000 gevangenen gekomen. Dat is ongeveer 10% van de gedetineerden in de gevangenissen in het hele land, zoals blijkt uit de gegevens van het Ministerie van Binnenlandse Zaken. Uiteraard moet worden opgemerkt, dat hoewel in de afgelopen vijf jaar het cijfer daalt in grote mate, is dat van het aantal gevangenen in voorarrest het grootst met bijna de helft (van 798 naar 380), terwijl het aantal veroordeelde gevangenen is toegenomen met bijna 24%, van 2.300 in juli 2011 naar 2.848 in de maand juli 2016.
numero-presos.jpg                              Een veroordeelde tijdens een proces op Canarias.
Opgemerkt moet worden dat dit verschil betrekking heeft op veel van de gevangenen in voorarrest die hun veroordeling hebben gekregen, waarmee dat deel van de vermindering in de statistieken tot uiting komt in de toename van de overige elementen van de internering. Variaties in deze fluctuatie, zoals blijkt uit de Canarische statistieken, omvat ook twee andere elementen: de nieuwe geïnterneerden en degenen die worden vrijgelaten, hoewel daar geen patroon uit kan worden afgeleid.

In elk geval is - volgens de cijfers van de Penitentiaire Inrichtingen - de daling in de Canarische centra in de loop van de afgelopen 12 maanden gelijk aan de daling in het totaal van Spanje. Zo is tegenover de daling van 6,1% op de Archipel het aantal gevangenen in geheel Spanje afgenomen met 5,7%, van 64.696 naar 61.205.

Wel is het zo, dat de ontwikkeling in de laatste vijf jaar meer verschillen vertoont op de Canarische Eilanden: enerzijds, dat de daling van 4,2% ver achterblijft bij de daling van 15% in geheel Spanje; en anderzijds, dat de constante daling sinds 2011 in geheel Spanje gelijk is gebleven.

Gemeld moet worden, dat in verhouding tot andere deelstaten, Canarias zich bevindt bij de zeven met meer dan 3.000 gevangenen, samen met regio’s met meer bevolking zoals Madrid, Catalonië, Andalusië, Castilla y León, Galicië en Valencia.
zzzislas-canariaslogo-105.jpg


Gearresteerd/Gedetineerd zijn in Spanje

Spanje - zondag 30 augustus 2015 - In dit artikel treft men aan wat men  mogelijk wil/moet weten over de rechtsgang in Spanje en, over gevangenisstraf in het bijzonder. Daarom publiceren wij de tekst van de brochure van het Nederlandse Ministerie van Buitenlandse Zaken met de titel: ‘Gearresteerd in Spanje’, deze tekst kunt u ook nalezen op het internet (in Pfd.formaat) op:
http://www.reclassering.nl/documents/Buitenland/Gearresteerd%20in%20Spanje%202011.pdf 
imagesU32HY071.jpg media_xl_734866-1.jpg
Men is gearresteerd in Spanje. Nadat de ambassade of het consulaat-generaal op verzoek van de gearresteerde is ingelicht over de arrestatie, krijgt de verdachte - zo spoedig mogelijk - bezoek van een consulair medewerker. Dit bezoek, en eventuele verdere contacten, zijn erop gericht de verdachte  te voorzien van informatie en om deze bij te staan in deze moeilijke situatie. Men moet er rekening mee  houden, dat het rechtssysteem en de gevangenissen in Spanje anders zijn dan in Nederland.

Dit artikel  is geschreven, om gevangenen en hun familie te informeren over zaken als rechtsbijstand, het strafproces, het Spaanse gevangeniswezen en wat Nederlandse instanties terzake wel en niet kunnen doen.´

In dit artikel treft u eerst informatie aan over de taken en functies van het :
AmbassadeNL-1.gif
 - de ambassade,
- het consulaat-generaal,
naamloos-140.png
- het ministerie van Buitenlandse Zaken,
reclasseringjpg-1.png
- de Reclassering Nederland 
epafras.png
- Epafras (zie:  http://www.epafras.nl)

en verder volgt informatie over de situatie waarin een gedetineerde zich bevindt. Aan het eind van dit artikel zijn enkele Nederlandse woorden en zinnen opgenomen met een vertaling in de Spaanse taal.

Een arrestatie in het buitenland roept ook voor familieleden, of andere relaties van gedetineerden,  vragen op.
Indien familie in Nederland vragen heeft, kan zij via een door de gedetineerde  aangewezen contactpersoon, contact opnemen met de Directie Consulaire Zaken en Migratiebeleid/afdeling Consulaire Aangelegenheden (DCM/CA) van het ministerie van Buitenlandse Zaken te Den Haag.
Familieleden op de Nederlandse Antillen kunnen contact opnemen met Bureau Buitenlandse Betrekkingen te Curaçao.
Familieleden op Aruba kunnen met vragen terecht bij de Directie Buitenlandse Betrekkingen Aruba.
Adressen, E mail-adressen, telefoon- en faxnummers treft u verderop in dit artikel aan;  en

als men - na het lezen van dit artikel - nog vragen heeft, kan men contact opnemen met de: Nederlandse ambassade in Madrid, of met  het Consulaat-generaal in Barcelona.
Aan de inhoud van dit artikel kunnen geen rechten worden ontleend.

INHOUDSOPGAVE
Nederlandse Instanties
De Nederlandse ambassade/consulaten-generaal
De Nederlandse reclassering
Rechtsbijstand
Hulp van een tolk
Particulier advocaat
Pro Deo advocaat
Het Strafproces
Arrestatie
Ondervraging/verhoor
Voorlopige hechtenis
Vrijlating op borgtocht
Voorlichtingsrapport reclassering
Rechtszitting
Vonnis
Overlevering

Rechtsmiddelen
Instellen hoger beroep en cassatie
Mogelijkheden straftijdverkortingen

Gevangenschap
Algemeen
Plaats van detentie
Inkoop
Bezoekmogelijkheden
Bezoek van de Nederlandse vertegenwoordiging
Correspondentie/telefoneren
Pakketten
Geld ontvangen/overmaken
Lectuur
Studiemogelijkheden
Geestelijke verzorging
Sociale zorg
Medische zorg
Verlofmogelijkheid
Klachten over de behandeling
Sociale zekerheid
Gevangenisklimaat
Vluchten
Na beëindiging detentie
Mogelijkheid tot straf ondergaan in Nederland (WOTS)

Adressenlijst:
Ambassade en consulaten
Overige belangrijke adressen en telefoonnummers
Woordenlijst

NEDERLANDSE INSTANTIES
De Nederlandse Ambassade/Consulaten-generaal 
In Spanje zijn de  Ambassade te Madrid en het Consulaat-generaal te Barcelona de officiële vertegenwoordigingen van Nederland, de Nederlandse Antillen en Aruba. 
De Ambassade en het Consulaat-generaal behartigen de belangen van alle Nederlanders in Spanje en dus ook de belangen van Nederlandse gedetineerden.

In Spanje bestaat daarnaast ook een aantal Consulaten met een honorair consul. Deze honorair consuls zijn over het algemeen zakenlieden die naast hun normale werkzaamheden de Nederlandse belangen behartigen in een bepaald gebied. Hieronder valt ook hulp aan Nederlandse gedetineerden. De adresgegevens van de Ambassade en de Consulaten tref men verderop in dit artikel aan.

Consulaire Verdrag van Wenen (1963)
Spanje heeft het Consulaire Verdrag van Wenen (1963) ondertekend. Hierin staat  dat, indien de gearresteerde dat wenst,  de autoriteiten verplicht zijn de consulaire vertegenwoordiging van een land te informeren over de arrestatie.  Het komt echter regelmatig voor, dat de ambassade niet (tijdig) wordt ingelicht.  Als men er zeker van wil zijn, dat de ambassade in Madrid op de hoogte wordt gesteld van de arrestatie, moet de arrestant  zelf actie ondernemen.  Men kan de ambassade schrijven of bellen.

Op grond van internationale volkenrechtelijke afspraken, is het de Ambassade of het Consulaat niet toegestaan zich te mengen in de Spaanse rechtsgang, de schuldvraag, de bewijslast, of de te bepalen strafmaat.  In Nederland, de Nederlandse Antillen en Aruba wordt ook niet toegestaan dat buitenlandse Ambassades of Consulaten zich mengen in de Nederlandse rechtsgang.
De Ambassade kan er in geen enkel opzicht voor zorgen, dat een gearresteerde in vrijheid komt. Wél kan de ambassade toezien op een juiste toepassing van het Spaanse recht. Ook kan de ambassade toezien op de detentie-omstandigheden en erop letten.  dat men in ieder geval niet slechter behandeld wordt dan Spanjaarden in dezelfde omstandigheden. Wanneer zich hierbij problemen voordoen, kan men  contact opnemen met de Ambassade. De ambassade kan bij problemen proberen te bemiddelen met de Spaanse autoriteiten.
Mogelijk heeft de arrestant aan de Spaanse autoriteiten laten weten geen contact te willen met de Nederlandse vertegenwoordiging. Als men op een later moment zijn/haar  mening wenst te veranderen, dan kan men dit alsnog schriftelijk kenbaar maken.

De Ambassade of het Consulaat-generaal geeft de arrestatie van Nederlanders in het buitenland door aan het Ministerie van Buitenlandse Zaken in Den Haag, afdeling DCM/CA. Zij geven hierbij aan, of de gedetineerde er prijs op stelt, dat familieleden en/of relaties in Nederland over de arrestatie worden ingelicht.
Familieleden op de Nederlandse Antillen, of Aruba worden geïnformeerd door het Bureau Buitenlandse Betrekkingen op Curaçao, of door de Directie Buitenlandse Betrekkingen op Aruba.
Ouders of voogden van minderjarigen krijgen altijd  bericht over de arrestatie.

Contactpersoon
De gedetineerde  kan één Nederlands sprekend contactpersoon in Nederland aanwijzen. Het ministerie houdt deze contactpersoon op de hoogte van het verloop van de detentie en eventuele bijzonderheden. Alleen de contactpersoon  van de gedetineerde kan informatie krijgen over de detentie; overige familieleden en/of relaties niet.
De contactpersoon van de gedineerde  kan zich met vragen tot het Ministerie (Nederland), het Bureau Buitenlandse Betrekkingen (Nederlandse Antillen), of de Directie Buitenlandse Betrekkingen (Aruba) wenden en niet rechtstreeks tot de Ambassade. Dit voorkomt misverstanden, bespaart hoge, internationale telefoonkosten en is gezien het tijdsverschil met veel landen het meest praktisch.

De Nederlandse reclassering
De reclassering in Nederland bestaat uit drie landelijke organisaties die samenwerken:

  • Reclassering Nederland
  • De afdeling reclassering van het Leger des Heils,
  • De justitiële verslavingszorg van GGZ Nederland,
    (Geestelijke Gezondheidszorg Nederland),

samen hebben ze ruim honderd vestigingen over het hele land, waar uitvoerend werk wordt verricht. De coördinatie van de reclasseringshulp aan Nederlandse gedetineerden  en gedetineerden - met een geldige verblijfsvergunning voor Nederland - in het buitenland, is opgedragen aan een aparte eenheid: het Bureau Buitenland.

Doel en Taken
De Reclassering spant zich in voor de maatschappelijke (her)inpassing van mensen die met het strafrecht in aanraking komen; en daarmee voor de bevordering van de veiligheid van burgers in de samenleving. Zij voert daarvoor een aantal taken uit, zoals voorlichting en begeleiding en de organisatie en uitvoering van taakstraffen voor mensen die in Nederland met het strafrecht in aanraking komen.
Sommige taken verricht de Reclassering ook geheel of gedeeltelijk voor Nederlanders in het buitenland. Contact vanuit het buitenland met de Nederlandse Reclassering gebeurt altijd op vrijwillige basis.
Reclassering Nederland zet zich niet in voor Arubaanse en Antilliaanse gedetineerden die woonachtig zijn op Aruba of de Nederlandse Antillen. Onder Nederlanders worden hier ook niet-Nederlanders verstaan met een geldige verblijfstitel in Nederland.
De begeleiding is direct gericht op  maatschappelijke (her)inpassing van de gedetineerde. Hieronder vallen o.a. activiteiten die te maken hebben met de terugkeer en opvang van ex-gedetineerden in de Nederlandse samenleving.

Zo is het mogelijk, als aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan, deel te nemen aan een studie- en arbeidsreïntegratieproject om kansen van de gedetineerde op de Nederlandse arbeidsmarkt te vergroten. De Reclassering heeft bovendien in diverse landen vrijwilligers die gedetineerden een bezoek kunnen brengen. De mogelijkheden om iets te doen voor landgenoten die in het buitenland gevangen zitten, worden uiteraard beperkt door normen en regels die in het desbetreffende land gelden.

Werkwijze
Het Bureau Buitenland van de Nederlandse Reclassering wordt over het algemeen geïnformeerd over Nederlanders die in het buitenland zijn aangehouden, tenzij de gedetineerde daar uitdrukkelijk bezwaar tegen heeft gemaakt. De Ambassade stuurt de gedetineerde namens de reclassering een brief, waarin staat wat de Nederlandse Reclassering is en eventueel voor de gedetineerde kan doen. De gedetineerde  kan - door het formulier in te vullen en terug te sturen - laten weten, of hij/zij  gebruik wil maken van de diensten van de Nederlandse reclassering.

De Reclassering verzamelt praktische documentatie over de strafrechtpleging, gevangenissen en hulpverleningsmogelijkheden in het buitenland. Ze kan daardoor de gedetineerde  en zijn/haar in Nederland wonende familie en relaties informatie en advies geven.

Familie en relaties
Familieleden van gedetineerden die op de Antillen en Aruba wonen, kunnen zich wenden tot de :
-  Stichting Reclassering Curaçao,
- Stichting Reclassering Bonaire,
- Arubaanse Stichting voor Reclassering en Kinderbescherming 1961,
- Dienst Justitiële Inrichtingen Bovenwinden.
De adressen treft u verderop in dit artikel aan.

RECHTSBIJSTAND
Nederlandse Instanties
Wie in Spanje wordt gearresteerd op verdenking van het plegen van een strafbaar feit, heeft recht op rechtsbijstand. De Spaanse wet stelt het aanstellen van een advocaat verplicht. De verdediging moet worden gevoerd door een in Spanje erkende advocaat. Inschakeling van een Nederlandse advocaat (voor eigen rekening) is alleen mogelijk in samenwerking met een in Spanje erkende advocaat. Vragen over de rechtszaak dient de gedetineerde  te bespreken met zijn/haar advocaat.  De ambassade en het consulaat-generaal kunnen en mogen een gedetineerde  hierover geen advies geven.

Hulp van een tolk
Iedere verdachte die de Spaanse taal onvoldoende beheerst, heeft recht op een tolk bij het eerste verhoor bij de politie, de douane. In Spanje zijn relatief weinig beëdigde tolken Nederlands. Het aantrekken van een goede tolk is niet altijd mogelijk.  Wanneer de gedetineerde  ook een andere taal dan het Nederlands redelijk beheerst dan kan de Rechtbank volstaan met een tolk in die andere taal. Wanneer zich hierbij problemen voordoen, kan de gedetineerde  dit het beste bespreken met zijn/haar advocaat.
Tijdens de zittingen heeft de gedetineerde ook recht op een tolk. Mocht de gedetineerde  een tolk nodig
hebben, dan moet hij/zij dit kenbaar maken aan zijn/haar advocaat. Voor de diensten van deze tolk hoeft de gedetineerde niets te betalen.

De autoriteiten zijn niet verplicht documenten schriftelijk te vertalen in de taal van een gearresteerde buitenlander. Indien de gedetineerde de inhoud van een verklaring niet goed begrijpt, doet deze er goed aan, daarover eerst duidelijkheid te verkrijgen voordat men een verklaring ondertekent. De gedetineerde  kan bijvoorbeeld zijn/haar advocaat, of de gevangenisautoriteiten,  vragen om een mondelinge vertaling.

Particulier advocaat
De gedetineerde kan een particulier advocaat aantrekken, doch dient er  rekening mee te houden dat een particulier advocaat veel geld kan kosten. Bij detentie in het buitenland neemt de Nederlandse overheid de kosten van de verdediging niet voor haar rekening. Het is ook niet mogelijk bij de overheid een geldlening aan te vragen voor het betalen van een advocaat.
De Ambassade en het Consulaat-generaal kunnen eventueel een lijst met namen en adressen van advocaten verstrekken. De Ambassade en het Consulaat-generaal dragen geen verantwoordelijkheid voor de uiteindelijk gekozen advocaat, of voor de wijze waarop de advocaat de verdediging voert.

Het honorarium van een advocaat bepaalt de gedetineerde - met de nodige zorgvuldigheid - in overleg met de advocaat. De gedetineerde moet rekening houden  met bijkomende kosten voor telefoon, reizen en overnachtingen. De advocaat kan betaling van voorschotten verlangen. Er bestaat goed bankverkeer tussen Nederland en Spanje waarvan de gedetineerde eenvoudig gebruik kan maken.

Pro Deo-advocaat
De Spaanse wet schrijft voor, dat iemand die in voorlopige hechtenis zit en geen advocaat kan betalen, een kosteloze (pro Deo)-advocaat (Abogado de Oficio) krijgt. De rechter commissaris (Juez de Instrucción) vraagt of de gedetineerde zelf een advocaat aanstelt, of dat de gedetineerde in aanmerking wil komen voor een pro Deo-advocaat.

Het college van advocaten (Colegio de Abogados) benoemt een pro Deo-advocaat die de belangen van de gedetineerde moet verdedigen. Hoewel de Spaanse wet niet voorschrijft dat deze pro Deo-advocaat de gehele rechtsgang moet volgen, is dit dikwijls wel het geval. Ook kan in de loop van de rechtsgang een andere pro Deo-advocaat optreden als eerstgenoemde is verhinderd, bijvoorbeeld door ziekte, na onenigheid met de gedetineerde, of omdat de pro Deo-advocaat een andere zaak moet bepleiten.

Wanneer in een later stadium blijkt, dat de gedetineerde wel geld heeft, kan deze verplicht worden de gemaakte kosten te vergoeden.

De gedetineerde moet er rekening mee houden, dat de meeste pro Deo-advocaten alleen contact met de gedetineerde opnemen als zich nieuwe ontwikkelingen voordoen. Dit betekent in de praktijk,  dat de gedetineerde hen niet vaak persoonlijk zal spreken.

Wanneer de gedetineerde niet tevreden is over de wijze waarop de advocaat zijn/haar belangen behartigt, kan men een verzoek indienen bij het Colegio de Abogados, of bij de behandelende rechter vragen om een andere pro Deo -advocaat.
Een nieuwe pro Deo-advocaat hoeft niet altijd beter te zijn.
Een rechter is niet verplicht een nieuwe advocaat toe te wijzen.
HET STRAFPROCES
Algemeen
Het Spaanse strafproces verschilt aanzienlijk van het Nederlandse strafproces. Gewoonlijk wordt de strafzaak behandeld in de Deelstaat, of regio, waarbinnen het delict is gepleegd. Voordat men officieel wordt beschuldigd, vindt er een onderzoek plaats.
Het is mogelijk dat men tijdens het onderzoek alleen contact heeft met de advocaat en met officiële instanties zoals de Ambassade of het Consulaat-generaal.
Tijdens rechtszittingen zijn de advocaat en zo nodig een tolk aanwezig.

Soms wordt  de arrestant  naar de rechtbank gebracht, maar vindt er op die dag geen rechtszitting plaats. Onderzoeksgegevens, of procedures, zijn op dat moment niet compleet. Een latere datum voor de rechtszitting wordt dan vastgesteld.

Vragen over de rechtszaak dient men te bespreken met de advocaat. De Ambassade en het Consulaat-generaal kunnen en mogen de arrestant hierover geen advies geven.

Hieronder volgt een beknopte beschrijving van de diverse fasen van het strafproces:

  1. Arrestatie
  2. Ondervraging/verhoor
  3. Voorlopige hechtenis
  4. Vrijlating op borgtocht
  5. Voorlichtingsrapport reclassering
  6. Rechtszitting
  7. Vonnis
  8. Overlevering

Arrestatie
Bij de arrestatie hoort de arrestant op zijn/haar rechten te worden gewezen. Als men niet is gewezen op zijn/haar rechten, moet men dit bespreken met de advocaat. De Spaanse autoriteiten zijn op basis van het Consulaire Verdrag van Wenen (1963) ook verplicht de arrestant te vragen of deze contact wenst met de Nederlandse Ambassade of het Consulaat- generaal. Wanneer men dit wenst, nemen de Spaanse autoriteiten contact op met de Nederlandse Ambassade of het Consulaat-generaal.

Op het politiebureau worden  persoonlijke bezittingen, paspoort en eventuele andere identiteitspapieren van de arrestant ingenomen. Let erop, dat men als arrestant een bewijs van ontvangst krijgt. Deze voorwerpen  worden gewoonlijk overgedragen aan de detentie-inrichting waarnaar de arrestant wordt overgebracht.

Bespreek met de advocaat ,of het mogelijk is, persoonlijke eigendommen terug te krijgen en of men deze kan  laten sturen naar het land waar men vandaan komt. De Ambassade of het Consulaat-generaal kan geen assistentie verlenen bij het terugkrijgen en terugsturen van in beslaggenomen geld en bagage.

Het paspoort - eigendom van de Staat der Nederlanden - dient naar de Ambassade of het Consulaat-generaal te worden gezonden voor bewaring, tenzij de Spaanse Rechtbank het als bewijsstuk nodig heeft. Wanneer het paspoort van de gedetineerde bij diens vrijlating ongeldig is, of wanneer het paspoort is zoekgeraakt, kan men voor de terugreis naar Nederland een ‘laissez-passer’ (vervangend reisdocument) aanvragen bij de Ambassade of het Consulaat-generaal.

Ondervraging/verhoor
Direct na een arrestatie kunnen voor het gerechtelijk vooronderzoek diverse verhoren plaatsvinden. Een politieverhoor kan plaatsvinden in het bijzijn van de advocaat.

De advocaat kan erop letten dat het verhoor aan de eisen voldoet. De meeste advocaten stellen zich overigens in het algemeen passief op ten aanzien van dit punt. Als regel moet de politie binnen 24 uur de rechter-commissaris (juez de instrucción) over de arrestatie inlichten. Deze moet binnen 72 uur ook een verhoor met de verdachte afnemen in het bijzijn van diens advocaat.

De rechter-commissaris (juez de instrucción) beslist over strafvervolging of invrijheidstelling. Zowel bij het politieverhoor als bij het verhoor door de rechter-commissaris heeft de verdachte het recht om te zwijgen. Overigens gaat de procedure bij zwijgen normaal door.

Ook wanneer er geen officieel proces-verbaal van het verhoor is opgemaakt, kan een verslag van het gesprek aan het strafdossier worden toegevoegd. Dit verslag kan gebruikt worden als bewijsmateriaal voor de rechtszaak. Als een dergelijk gesprek heeft plaatsgevonden, is het belangrijk dit te melden aan zijn/haar advocaat. Als men dat wenst, moet er tijdens een ondervraging of verhoren een tolk aanwezig zijn. Men moet dit zelf kenbaar maken bij de autoriteiten.

Voorlopige hechtenis
Als de rechter-commissaris (juez de instrucción) niet de onmiddellijke invrijheidstelling heeft bevolen, gelast hij de voorlopige hechtenis op verdenking van een misdrijf. De duur van voorlopige hechtenis varieert. Volgens de Spaanse wet mag de voorlopige hechtenis niet langer duren dan twee jaar. De duur van de periode is geheel afhankelijk van de aard van het delict. In zeer ernstig of ingewikkelde strafzaken kan deze termijn verlengd worden met nog eens twee jaar.

Zodra de rechter-commissaris vindt dat het onderzoek is voltooid, geeft hij het dossier ter inzage aan de officier van justitie (Fiscal). Deze stelt een eis op. Het is in Spanje de gewoonte, dat de officier van justitie zijn eis geruime tijd vóór de rechtszitting aan de beklaagde meedeelt. Daarna draagt hij het dossier over aan de Rechtbank (Audiencia Provincial)  van de provincie waar het feit is gepleegd.

Delicten die in meerdere provincies zijn gepleegd en waar sprake is van georganiseerde misdaad, worden behandeld door de Rechtbank te Madrid (Audiencia Nacional).

Een medewerker van de Ambassade, het Consulaat-generaal of een vrijwilliger van Reclassering Nederland probeert de arrestant  zo snel mogelijk na zijn/haar arrestatie te bezoeken.

Vrijlating op borgtocht
In principe kan de arrestant  tijdens de voorlopige hechtenis vrijlating op borgtocht krijgen.
Men moet dan een door de rechter-commissaris (juez de instrucción ) vastgesteld bedrag aan de Rechtbank overmaken als waarborgsom. Als de verdachte tijdens zijn/haar  borgtocht niet op de rechtszitting verschijnt, of andere gestelde voorwaarden niet nakomt, vervalt het bedrag aan de Spaanse staat.
Buitenlanders kunnen hier meestal niet van profiteren. De rechter heeft bij deze categorie minder garantie dat de verdachte verschijnt op de rechtszitting. De Nederlandse overheid verstrekt geen gelden voor de borgtocht. Men kan de mogelijkheden van vrijlating op borgtocht, bespreken met zijn/haar advocaat.

Als de verdachte op borgtocht in voorlopige vrijheid wordt gesteld, gebeurt dat meestal op voorwaarde dat deze  zich op geregelde tijden meldt bij de Spaanse autoriteiten. De verdachte zal in afwachting van de zitting soms lange tijd in eigen onderhoud moeten voorzien.

Voorlichtingsrapport reclassering
In Nederland is het gebruikelijk,  dat de Rechtbank bij het bepalen van de strafmaat rekening houdt met de bevindingen in het voorlichtingsrapport. De Nederlandse reclassering stelt het rapport over de sociale achtergrond van de verdachte samen. De reclassering weet uit ervaring, dat in Spanje de rechters dit soort gegevens vaak niet gebruiken. Daarom stelt zij alleen een rapport op na uitdrukkelijk verzoek van de advocaat van de verdachte .

Een voorlichtingsrapport van de Nederlandse reclassering is afgestemd op de informatie welke de Rechtbank in het detentieland belangrijk vindt, dat derhalve vertaald moet zijn  in de taal van het detentieland. In het rapport beschrijft een beëdigd reclasseringsmedewerker de omstandigheden waarin de verdachte  verkeerde vóór zij//haar arrestatie. Bijvoorbeeld of men  in gezinsverband woonde, of men  werk had of een opleiding volgde. Als dat nodig is, staan er in het rapport ook feiten over de levensloop, de opvoeding, lichamelijke en psychische klachten en of de verdachte eerder contact met justitie heeft gehad. Deze inlichtingen worden - alleen met  toestemming van de verdachte - verzameld  bij personen die de verdachte goed kennen, zoals familieleden, partner, werkgever, huisarts of maatschappelijk werker.

Het uitbrengen van een rapport is niet altijd mogelijk, of zinvol, wanneer men onvoldoende referenten (familie, vrienden, werkgevers) opgeeft en er weinig inlichtingen over de verdachte te krijgen zijn. Als men al een strafblad heeft, wordt meestal geen rapport opgemaakt. De advocaat van de verdachte ontvangt het rapport rechtstreeks van Reclassering Nederland, of van  de Nederlandse Ambassade, of van het Consulaat-generaal. Reclassering Nederland verzoekt de advocaat het rapport met de gedachte  te bespreken voordat het aan de Rechtbank wordt doorgegeven. Er zijn voor de verdachte geen kosten verbonden aan het opstellen  van dit rapport.

Het is van belang dat de verdachte dit rapport in een zo vroeg mogelijk stadium aanvraagt. Een rapport vraagt de verdachte aan, door het invullen en ondertekenen van een formulier dat deze van vrijwilligers van Reclassering Nederland, of van de Nederlandse Ambassade, of het Consulaat-generaal kan krijgen.

Rechtszitting
Op de rechtszitting zijn de advocaat en zo nodig een tolk aanwezig. Als er geen tolk aanwezig is, kan de verdachte- of diens advocaat - vragen, het proces uit te stellen. Men  kan niet veroordeeld worden wanneer men  niet aanwezig is. Bijvoorbeeld als men op borgtocht in voorlopige vrijheid is gesteld en - ondanks oproep - niet op de rechtszitting verschijnt. Men wordt dan voortvluchtig verklaard en de Spaanse justitie vaardigt een internationaal arrestatiebevel uit.

Vonnis
De advocaat kan de verdachte het beste voorlichten over de eventuele strafmaat. Meestal worden naast vrijheidsstraffen ook geldboetes opgelegd. Deze kunnen omgezet worden in verlenging van hechtenis, maximaal zes maanden, wanneer men  niet betaalt. De Nederlandse overheid betaalt nimmer boetes en leent  daarvoor ook geen geld aan de veroordeelde.  
Een veroordeling in Spanje van een Nederlandse ingezetene wordt door de Spaanse Justitie-autoriteiten aan de Nederlandse Justitie-autoriteiten doorgegeven en levert in Nederland een aantekening in de Justitiële persoonsdocumentatie op.

Veel gearresteerde Nederlanders worden verdacht van overtreding van de drugswetgeving.. Goederen en gelden die volgens de rechter betrekking hebben op het delict, neemt de Spaanse justitie in beslag.
Als bij een drugsdelict de drugs in een auto worden aangetroffen, wordt deze auto doorgaans in beslag genomen. In het vonnis komt te staan, of de auto daadwerkelijk in beslag genomen en verbeurd verklaard wordt.
In verband met de motorrijtuigenbelasting die men u in Nederland nog steeds moet betalen
zolang de auto op naam van de veroordeelde staat, is het van belang de verbeurdverklaring toe te zenden aan de Rijksdienst voor het Wegverkeer in Veendam.

Overlevering
Nederland en Spanje hebben het Europees Verdrag betreffende Overlevering (Parijs, 13 december 1957) geratificeerd. Afhankelijk van het delict kan Nederland de verdachte overleveren. Ook verdachten met de Nederlandse nationaliteit kan Nederland uitleveren. Wanneer men in Spanje wordt gearresteerd op verzoek van Nederlandse, of soms ook van buitenlandse autoriteiten, voor overlevering,  zijn de gegevens vermeld in dit artikel niet op alle punten van toepassing. De Spaanse autoriteiten bemoeien zich niet met de schuldvraag.

Voor de Spaanse autoriteiten is het alleen van belang, dat het land wat om overlevering vraagt alle documenten op tijd indient en, de geldende verdragen juist toepast. Als men zich tegen de overlevering verzet, behandelt de strafkamer van de Rechtbank te Madrid (Audiencia Nacional) de zaak.

De afhandeling van overleveringsverzoeken duurt vier tot twaalf maanden. Wanneer de veroordeelde akkoord gaat met de overlevering kan deze binnen enkele weken worden uitgevoerd.
In Nederland wordt gewoonlijk de tijd die men in een Spaanse gevangenis heeft doorgebracht in afwachting van de overlevering, afgetrokken van de door de rechter opgelegde gevangenisstraf. Na de afronding van de overleveringsprocedure haalt de Nederlandse, dan wel
buitenlandse,  politie de veroordeelde  op.

RECHTSMIDDELEN
Instellen hoger beroep en cassatie
Als de veroordeelde niet akkoord gaat met het vonnis van de Rechtbank, kan deze met hulp van zijn/haar advocaat beroep aantekenen (apelar).
Hoger beroep moet men instellen binnen een bepaalde termijn (meestal 5 dagen) nadat het vonnis is uitgesproken.
Beroep in cassatie (recurso de casación) tekent de veroordeelde  aan bij de Hoge Raad (Tribunal Supremo) te Madrid.

Als de Hoge Raad overtreding van de wettelijke vormvoorschriften constateert, wordt de zaak terugverwezen naar de Rechtbank, die een nieuw vonnis moet wijzen.
Wanneer de wet door de rechter niet goed is toegepast, spreekt de Hoge Raad zelf een nieuw vonnis uit. Dat vonnis kan alleen hoger uitvallen dan het vonnis van de Rechtbank, als ook de officier
van justitie (fiscal) in cassatie is gegaan.
De ervaring leert, dat behandeling in hoger beroep vaak een zeer langdurige zaak is.

Als de veroordeelde beroep in cassatie heeft aangetekend, mag zijn/haar voorlopige hechtenis niet langer duren dan de helft van de oorspronkelijk opgelegde gevangenisstraf.

MOGELIJKHEDEN STRAFTIJDVERKORTING
De volgende straftijdverkortingen zijn mogelijk:

Gratie
Gratie (indulto) kan in Spanje alleen aan een individuele gevangene worden verleend voor de gehele,  of een gedeelte van de strafperiode. Alleen de Koning kan gratie verlenen. Deze volgt daarbij het advies van de Ministerraad.
Handelaren en vervoerders van verdovende middelen komen in het algemeen niet in aanmerking voor gratie.
De Spaanse Grondwet bepaalt dat er nooit algemene gratie - die voor meerdere gedetineerden tegelijk geldt - wordt verleend. Bij regeringsjubilea en staatsbezoeken zijn er telkens geruchten over gratie die alleen maar tot teleurstellingen leiden.

Voorwaardelijke invrijheidstelling
De voorwaardelijke invrijheidstelling (libertad condicional) maakt het mogelijk, het restant van de straf in vrijheid door te brengen. De beslissing, om iemand voorwaardelijk in vrijheid te stellen, neemt de toeziend rechter (Juez de Vigilancia). Deze wint daarvoor eerst advies in bij de directeur van de gevangenis. Aan zijn advies wordt grote waarde gehecht.

Volgens het Wetboek van Strafrecht  (Código Penal) kan voorwaardelijke invrijheidstelling verleend worden als driekwart van de straf is uitgezeten en de gedetineerde de derde graad (tercer grado) van de gevangenisclassificatie heeft verkregen. Deze regel geldt ook voor buitenlanders.
In bijzondere omstandigheden kan men - afhankelijk van het getoonde gedrag in de gevangenis en goede toekomstmogelijkheden -  al na tweederde van de straf vrijkomen.

Voorwaardelijke invrijheidstelling is ook vervroegd mogelijk voor mensen die zeventig jaar of ouder zijn , of voor mensen die ongeneeslijk ziek zijn.
gevangenis_1-1.jpg
GEVANGENSCHAP
Meer over het Spaanse gevangeniswezen
Er is een algemeen reglement (cartilla de información del interno), dat voor alle gevangenissen in Spanje geldt. Men dient zich aan deze regels -  die men  bij aankomst dient te ontvangen - te houden. Wanneer de gedetineerde  zich niet houdt aan de regels, heeft de Gevangenis het recht bepaalde privileges - zoals het inkopen van artikelen bij de gevangeniswinkel en/of het telefoneren - tijdelijk af te nemen. Ook kan men voor bepaalde tijd in een isolatiecel terechtkomen.
Voor buitenlandse gedetineerden kan de Spaanse taal een groot probleem vormen. Het gevangenispersoneel spreekt meestal alleen Spaans. Als nieuwkomer kunt  u zich op de hoogte laten brengen door medegedetineerden die wel voldoende
kennis van het Spaans hebben.

Plaats van detentie
Na het verblijf  - mogelijk in een cel (calabozo) -  op het politiebureau wordt de verdachte overgebracht naar een gevangenis in het ressort waarin het strafbare feit is gepleegd. Verzoeken tot overplaatsing in dit stadium hebben doorgaans geen resultaat.
In de beginperiode worden verdachten soms in afzondering gehouden van de overige gedetineerden. Dit gebeurt om het gerechtelijke vooronderzoek zo ongestoord mogelijk te laten verlopen.
Als de berechting tot een onvoorwaardelijke gevangenisstraf leidt, wordt de veroordeelde 
doorgaans overgeplaatst naar een andere strafinrichting.
In welke gevangenis de veroordeelde terechtkomt, hangt af van bepaalde criteria zoals leeftijd, duur van de straf en vluchtgevaar. Ook speelt mee hoe de veroordeelde zich in de periode daarvoor heeft gedragen.

Het kan het voorkomen, dat de verdachte tijdens het voorarrest wordt overgeplaatst naar een andere gevangenis en voor de rechtszitting tijdelijk wordt teruggeplaatst naar de gevangenis in de regio waar de verdachte werd gearresteerd.

De verdachte kan  zelf invloed uitoefenen op de plaatsing, door via de gevangenisdirecteur een schriftelijk verzoek in te dienen bij het Spaanse Ministerie van Binnenlandse Zaken. Betere bereikbaarheid voor bezoek vanuit Nederland, kan bij de beslissing een rol spelen.

Er zijn verschillende soorten penitentiaire  inrichtingen (centros penitenciarios):

  1. Centro Penitenciario, primer grado
     
    gesloten inrichting voor zware gevallen
    en voorarrest;
  2. Centro Penitenciario, segundo grado
    inrichting met normaal regime;
  3. Centro de Inserción Social;
  4. Centro Penitenciario, tercer grado,
    inrichting met open regime;
  5.  Cuarto grado, 
     voorwaardelijke
    vrijheid.
    (Een hogere graad betekent meer vrijheden)

Inkoop
Aanvullingen op het eten, zoals fruit, snoep, rook- en toiletartikelen en schrijfwaren kan de gedetineerde doorgaans in de gevangeniskantine kopen. Voor de aankoop van andere zaken, zoals kleding, kan de gedetineerde  de hulp inroepen van de gevangenisadministratie.
images4M1LBSMU.jpg
Bezoekmogelijkheden
De bezoekmogelijkheden verschillen per inrichting. De gedetineerde  dient zich van tevoren van de mogelijkheden op de hoogte te stellen en details te vragen over het bezoekregime.

Tijdens de voorlopige hechtenis is een beperkt aantal bezoeken toegestaan, maar doorgaans alleen van familieleden. Voor bezoek moet de gedetineerde van te voren toestemming vragen aan de gevangenisdirectie en in sommige gevallen ook aan de officier van justitie (fiscal)  die met het onderzoek belast is.

Gewoonlijk kan de gedetineerde bezoek ontvangen in afgesloten ruimten waarbij men gescheiden wordt door een glazen wand. In sommige gevallen is een vis-à-vis bezoek toegestaan. De gedetineerde  mag zijn/haar bezoeker dan ontvangen in een kamer zonder toezicht. Dit geldt met name voor gehuwden en officieel samenwonenden. De gedetineerde dient deze bezoeken (tijdig) apart aan te vragen. Na de berechting kan de gedtineerde regelmatig bezoek ontvangen volgens de bezoekregeling. Voor elk bezoek blijft toestemming van de gevangenisdirecteur noodzakelijk.

Steeds moeten bezoekers aantonen welke band zij met de gedetineerde  hebben.

Omdat bezoek uit Nederland lang moet reizen, zijn er soms bepaalde extra voorzieningen toegestaan, zoals langer of vaker bezoeken in korte tijd.

Overnachtingsmogelijkheden in de buurt van de gevangenis zijn niet moeilijk te vinden. Ook zijn er veel goedkope bus- en vliegreizen vanuit Nederland naar Spanje.

Bezoek van de Nederlandse vertegenwoordiging
Een medewerker van de ambassade of het consulaat-generaal probeert de gedetineerde met enige regelmaat te bezoeken. Gezien het grote aantal Nederlandse gedetineerden in Spanje en de grote afstand tussen de gevangenissen is dit niet altijd mogelijk.

Correspondentie/telefoneren
De gedetineerde  mag - indien aan hem/haar  geen sancties zijn opgelegd onbeperkt brieven verzenden en ontvangen, maar moet  rekening houden met censuur. De gevangenisdirectie kan de inhoud van brieven controleren. Bij censuur treedt al gauw vertraging op in de verzending of afgifte, zeker wanneer de brief in het Nederlands is geschreven en eerst vertaald moet worden. De  gedetineerde  mag in beperkte mate en onder voorwaarden telefoneren 

Pakketten
Het is niet toegestaan, pakketten per post te ontvangen. Deze pakketten moeten persoonlijk op een vastgestelde datum bij de gevangenis worden afgegeven. Vooraf kan de gedetineerde  informeren, wat wel en wat niet in een pakket mag zitten. Wanneer familie, of vrienden niet in staat zijn pakketten aan de gevangenispoort af te leveren, bestaat er in verschillende gevangenissen de mogelijkheid pakketten te laten bezorgen via een caritas-organisatie of via het Rode Kruis. Gedetineerden kunnen naar de mogelijkheid daartoe informeren bij de servicio social in de gevangenis.

Geld ontvangen/overmaken
Het is toegestaan aan een gedetineerde geld te sturen, maar nooit rechtstreeks in contanten. Het is mogelijk om via het gewone bankverkeer geld over te maken op het rekeningnummer van de detentie-inrichting. Men dient dan te beschikken over de internationale bankgegevens van de bankrekening van de gevangenis (BIC en IBAN-codes) en men dient daarbij de volledige voornamen en achternaam en, indien bekend, het interne registratienummer van de gedetineerde te vermelden.

De bank stuurt het geld - dat op de gevangenisrekening wordt gestort - door op één vast moment, dus nadat er door verschillende stortingen een vastgesteld bedrag is bereikt.
De gevangenis kent gewoonlijk één betaaldag per week; er kan dus enige tijd overheen gaan voordat de gedtineerde  in de gevangenis over zijn/haar geld kan beschikken.

Lectuur
De meeste gevangenissen beschikken over een bibliotheek waar de gedetineerde boeken en tijdschriften kan lenen. Er zijn weinig boeken in de Nederlandse taal.
De ambassade en het consulaat-generaal proberen zoveel mogelijk boeken te verzamelen voor de bibliotheken.

Studiemogelijkheden
In sommige gevallen bestaat de mogelijkheid om binnen de gevangenis cursussen te volgen, waaronder Spaans. Het is belangrijk - zeker bij langer verblijf in de gevangenis -de taal van het land een beetje te kunnen spreken, te lezen en te schrijven. Contact met medegedetineerden en gevangenispersoneel verloopt dan makkelijker. Men kan naar deze mogelijkheid vragen  bij de gevangenisdirectie.
logo1-1.gif  naamlooseeeee.png
_JM97470.jpg edeu.png
Via Reclassering Nederland en de Stichting Educatie Achter Buitenlandse Tralies (die is aangesloten bij EPEA) zijn er beperkte mogelijkheden om een schriftelijke cursus aan te bieden. Het gaat hier om taalcursussen, basisonderwijs en verschillende beroepsopleidingen tot en met MBO-niveau. Deze cursussen worden kosteloos verstrekt. Wel wordt er gekeken naar de mate waarin het volgen van een cursus de kansen van  een gedetineerde  op herintegratie in de Nederlandse samenleving bevordert. Om gelegenheid te krijgen te studeren en studiemateriaal te mogen ontvangen, is in ieder geval toestemming nodig van de gevangenisdirectie en soms ook van de officier van justitie (fiscal). Het is niet altijd mogelijk om examens af te leggen in de gevangenis. Als de gedetineerde geïnteresseerd is in de mogelijkheden,  kan deze  dat aangeven op het reclasseringsformulier, of doorgeven aan de consulaire afdeling van de Nederlandse vertegenwoordiging. De gedetineerde  krijgt dan een informatiepakket met aanmeldingsformulieren toegestuurd. De geditineerde kan ook zelf een cursus aanvragen, bijvoorbeeld bij de Open Universiteit, of de L.O.I. (Leidse Onderwijsinstellingen).
epafras-1.png
Geestelijke verzorging
In gevangenissen in Nederland zijn geestelijke verzorgers beschikbaar voor alle gevangenen die behoefte hebben aan geestelijke steun bij de moeilijke omstandigheden waarin zij in hun leven terecht zijn gekomen. In vertrouwen kunnen gevangenen hun levensverhaal, zorg en verdriet, hoop en wanhoop, geloof en ongeloof delen. Zo worden gedetineerden geholpen opnieuw zin in hun leven te vinden en perspectief te ontwikkelen.

Stichting Epafras is een christelijke organisatie. Sinds 1984 bezoeken, namens Epafras, geestelijk verzorgers Nederlandse gevangenen in het buitenland. Zij doen dit werk op vrijwillige basis, als Protestant-, Rooms-katholiek- of Islamitisch pastoraal gezant. Uitgangspunt en visie: Een mens is altijd meer dan wat hij misdaan heeft. Op dit ‘meer’ zijn geestelijk verzorgers gericht en die aspecten van de mens proberen zij te versterken.
Werkwijze: Persoonlijk bezoek van een ervaren geestelijk verzorger vanuit Nederland in de gevangenis waar men terecht is gekomen. Bij voorkeur twee keer per jaar.

De privacy van de gedetineerde wordt gegarandeerd. Ongeacht zijn/haar achtergrond of levensovertuiging kan de gedetineerde een beroep doen op geestelijke steun. Dit betekent,  dat de gedetineerde persoonlijk bezoek van een geestelijk verzorger ontvangt wanneer de gedetineerde  zelf aan een vertegenwoordiger van de ambassade of consulaat heeft aangegeven dat hij/zij  dit op prijs stelt. Een informatiebrochure over de diensten die Epafras kan bieden, wordt  door de consulaire medewerker aangereikt. De gedetineerde  kan ook rechtstreeks aan Epafras laten weten bezoek te willen ontvangen.

Epafras werkt nauw samen met het Ministerie van Buitenlandse Zaken en Reclassering Nederland.

Tijdschrift: Vier keer per jaar ontvangt de gedetineerde  het tijdschrift 'Gezant uit Nederland', dat via het ministerie van Buitenlandse Zaken aan de gedetineerde wordt toegestuurd. Daarbij ingesloten is een enveloppe met antwoordnummer die de gedetineerde kan gebruiken voor correspondentie met de stichting. Een postzegel is daarbij niet nodig.

Epafras schenkt de gedetineerde graag een Bijbel, Koran of een woordenboek.

Correspondentie
Post is goud! Het contact met de wereld buiten de gevangenis versterkt het gevoel 'van waarde' te zijn. De gedetineerde kan het contact met de geestelijke verzorger die hem/haar bezoekt mede onderhouden door een briefwisseling. De Stichting bemiddelt ook in correspondentie met mensen uit de samenleving en Nederlandse gevangenen in andere landen. Desgewenst onderhoudt de geestelijke verzorger van Epafras - van wie de gedetineerde bezoek ontving -  contact met familie, of relatie in Nederland.

Geestelijke verzorging ter plekke
Aan veel gevangenissen is ook een locale geestelijke verbonden. Zij verzorgen religieuze bijeenkomsten en wanneer de gedetineerde de taal verstaat, kan  hij/zij met zijn/haarverhaal bij deze  geestelijke terecht. Men kan in  de gevangenis informeren naar de mogelijkheden.
Zie voor het adres van de Stichting verderop in dit artikel
 

Sociale zorg
In alle gevangenissen werken maatschappelijk werkers (asistentes sociales). Zij houden zich bezig met de sociale problemen van gevangenen. Als de gedetineerde contact wilt met een maatschappelijk werker, moet hij/zij zelf het initiatief nemen. De taal kan in dit contact een probleem vormen.
S
ommige maatschappelijk werkers nemen contact op met de Ambassade, of het  Consulaat-generaal. Door de grote werkdruk van maatschappelijk-werkers in gevangenissen is een gesprek niet altijd meteen mogelijk.

Medische zorg
De gezondheidszorg in Spaanse gevangenissen is doorgaans goed. De kwaliteit kan per inrichting verschillen. Iedere gevangenis beschikt over een arts die verantwoordelijk is voor de gezondheidszorg van de gevangenen. Als de gedetineerde  medicijnen gebruikt, is het van belang de arts zo spoedig mogelijk op de hoogte te brengen. Ook schriftelijke informatieverstrekking van de Nederlandse arts is van groot belang.

Tandheelkundige behandelingen beperken zich tot hoogst noodzakelijke, zoals het trekken van tanden en het wegnemen van pijn. Soms krijgt een gevangene toestemming om zich door een tandarts buiten de inrichting te laten behandelen. De gedetineerde moet dan zelf de kosten betalen. Ook kan de gedetineerde  zich in sommige gevallen - tegen betaling - door een particuliere tandarts laten behandelen binnen de inrichting.

Verlofmogelijkheid
De gevangenisautoriteiten beoordelen gewoonlijk iedere zes maanden of er aanleiding bestaat de gedetineerde in een andere graad (grado) te plaatsen. Dit is afhankelijk van het gedrag en ontwikkeling van de gedetineerde en, de lengte van de straf die deze moet uitzitten.

Wanneer de gedetineerde in de tweede (segundo) of derde (tercer) graad is geplaatst, kan hij/zij  in aanmerking komen voor verlof (permiso). De gevangene moet minimaal een kwart van de straf hebben uitgezeten en tijdens diens  detentie goed gedrag hebben vertoond.
Als de autoriteiten van mening zijn, dat de gedetineerde van het verlof misbruik kan maken door te vluchten, dan wordt het verzoek om verlof
afgewezen.

Bij plaatsing in de derde graad (tercer grado) kan de gevangenisleiding verlof verlenen. In het algemeen oordeelt de toeziende rechter (Juez de Vigilancia) over het verlof.

Klachten over de behandeling
Behalve bij de directie van de gevangenis,  kan de gedetineerde zich over zijn/haar behandeling beklagen bij de toeziende rechter (Juez de Vigilancia). Iedere gedetineerde kan zich persoonlijk tot hem wenden. Eventueel kan  de gevangene zich ook beklagen bij de officier van justitie  die belast is met het toezicht op de gevangenenzorg (Fiscal de Vigilancia Penitenciaria).

Klachten kan  de gedetineerde  ook mondeling of schriftelijk indienen bij zijn/haar advocaat. Wanneer de gevangene dit doet, is het raadzaam ook de Ambassade, of het Consulaat-generaal hiervan in kennis.

Ernstige klachten over de behandeling in de gevangenis kan de gedetineerde eventueel bespreken met de Ambassade of het Consulaat-generaal. Het is raadzaam in eerste instantie de interne klachtprocedures van de gevangenis te volgen.

Sociale zekerheid

Per 1 mei 2000 zijn alle Nederlandse sociale uitkeringen zoals de bijstandsuitkering (WWB), de werkloosheidsuitkering (WW) en de arbeidsongeschiktheidsverzekering (WAO) voor gedetineerden vervallen. Dit geldt ook voor Nederlanders die in het buitenland zijn gedetineerd. Sinds 01/07/09 valt ook de AOW onder de Wet Socialezekerheidsrechten Gedetineerden (WSG).

De gedetineerde dient de uitkerende instantie in Nederland zo snel mogelijk zelf in te lichten over het feit, gedetineerd te zijn . Als men dit niet doet, moet men de ten onrechte verkregen uitkering terugbetalen en riskeert de gedetineerde strafvervolging.

Wanneer achterblijvende gezinsleden door het wegvallen van de uitkering niet meer over voldoende inkomsten beschikken, kunnen zij bij de gemeentelijke sociale dienst een bijstandsuitkering aanvragen. In noodgevallen kan de Gemeente bijzondere bijstand verlenen.

Gevangenisklimaat
Tot op zekere hoogte is een gevangenis een afspiegeling van de samenleving. Iedere gevangenis heeft een eigen sfeer, afhankelijk van het regime, het bewakingspersoneel en de aanwezige gevangenen.
v09_v2_05.gif
Voor alle gedetineerden geldt, dat hun wereld plotseling is beperkt tot een paar gevangenismuren waarbinnen zij hun weg moeten vinden. Voor velen wordt die opgave bemoeilijkt door taalproblemen. Negatieve gevoelens zoals moedeloosheid, wantrouwen, eenzaamheid, onmacht, schuld, onzekerheid, verveling en uitzichtloosheid kunnen snel de kop op steken.
v09_v2_06.gif
Deze gevoelens kunnen bij de gedediteneerde  en bij medegevangenen leiden tot agressief gedrag, depressies en jaloezie. Mern moet proberen, zich hier niet door te laten beïnvloeden, goed gedrag is belangrijk tijdens het  verblijf in de gevangenis.
Goed gedrag kan leiden tot het verkrijgen van bepaalde privileges (bijvoorbeeld overplaatsing naar andere afdeling, mogelijkheid volgen bijzondere cursussen) en soms tot vervroegde voorwaardelijke invrijheidsstelling.
v09_v2_07-1.gif

Het gedwongen moeten samenleven met veel mensen op een betrekkelijk klein gebied, het verliezen van vrijheid, moeilijkheden in communiceren, en gevoelens van onzekerheid die men heeft ten opzichte van zijn/haar  toekomst en  familie en vrienden, kunnnen verblijf in de gevangenis nog moeilijker maken. Als correspondentie van groot belang is, laat dat dan elkaar weten.

Vluchten
Het komt voor, dat veroordeelden vluchten uit de gevangenis, of tijdens een proefverlof. Dit is een strafbaar feit in Spanje waar een extra gevangenisstraf op staat. Na vluchten  kan de gedetineerde door de Spaanse justitie op de internationale signaleringslijst worden geplaatst.  De gedetineerde loopt dan de kans na arrestatie aan Spanje te worden uitgeleverd.

Na beëindiging detentie
Als de gedetineerde niet beschikt over geld om naar Nederland terug te keren, kan  hij/zij minimaal twee weken voor vertrek een verzoek om tegemoetkoming in de kosten indienen bij de maatschappelijk werker van de gevangenis.

Hiervoor heeft de gedetineerde een geldig reisdocument nodig en - wanneer deze geen Nederlander is - eventueel een geldige verblijfsvergunning.  Als de gedetineerde  niet over deze documenten beschikt, moet deze  nog tijdens zijn/haar verblijf in de gevangenis ervoor zorgen dat hij/zij dit heeft geregeld (contact opnemen dus met se Ambassade, of het Consulaat-generaal). Een folder over de financiering van de terugreis is verkrijgbaar in de gevangenis bij de maatschappelijk werker. Daarin staat ook informatie over de rechten en plichten tijdens de voorwaardelijke invrijheidstelling.

Mogelijkheid tot straf ondergaan in Nederland (WOTS)
Zowel Spanje als Nederland, de Nederlandse Antillen en Aruba zijn partij bij het ‘Verdrag inzake de overbrenging van gevonniste personen’ uit 1983.

Dit verdrag maakt het mogelijk dat gedetineerden een vrijheidsstraf verder in hun eigen land ondergaan. De Nederlandse wet waarin de procedure wordt geregeld, heet de  Wet Overdracht Tenuitvoerlegging Strafvonnissen, ook wel 'WOTS' genoemd.

De Nederlandse Antillen en Aruba kennen een eigen uitvoeringswet voor het overbrengen van gedetineerde Antillianenen Arubanen. Deze wet heet ‘Landsverordening inzake de Overdracht Tenuitvoerlegging van Strafvonnissen', afgekort: 'LOT'. Deze mogelijkheid bestaat alleen in die landen, die partij zijn bij dit verdrag. Daartoe behoort ook Spanje. Om voor overbrenging in aanmerking te komen, moet   de gedetineerde  tenminste aan de volgende voorwaarden voldoen:

  • Men is Nederlander, afkomstig uit Nederland, Aruba of de Nederlandse Antillen, of men is  een vreemdeling die in het bezit is van een geldige verblijfsvergunning voor deze landen;
  • Voor de veroordeling in Spanje heeft men (langere tijd)  zijn/haarhoofdverblijf in Nederland gehad;
  • De veroordeling tot vrijheidsstraf moet onherroepelijk zijn, met andere woorden: er mag geen beroepsmogelijkheid meer openstaan, of de gedetineerde moet afstand hebben gedaan van het recht op beroep;
  • Het gedeelte van de straf dat in Nederland nog moet worden uitgezeten, dient minstens zes maanden te bedragen op het tijdstip van ontvangst van het verzoek;
  • Het feit waarvoor de veroordeling is opgelegd, moet ook in Nederland, de Nederlandse Antillen of Aruba strafbaar zijn;
  • Men moet bereid zijn schriftelijk te verklaren dat men het ermee eens is, dat de straf in Nederland wordt ondergaan;
  • Zowel het land waar de gedetineerde verblijft als Nederland moeten met de overbrenging instemmen;
  • De gedetineerde dient zelf het initiatief voor het opstarten van de procedure te nemen;
  • Het Ministerie van Justitie hanteert de regel, dat een WOTS-overbrenging in principe maar één keer per persoon kan worden toegepast. Het verzoek van de gedetineerde wordt in beginsel afgewezen als men al eerder vanuit een buitenlandse gevangenis naar Nederland overgebracht is geweest.

Voor de Nederlandse Antillen gelden tevens de volgende aanvullende  voorwaarden:

  • De straf dient langer te zijn dan 48 maanden;
  • Men moet ingeschreven staan bij het bevolkingsregister van een van de vijf eilanden in de vijf jaar voorafgaand aan uw arrestatie (aaneensluitend);
  • Men  moet aantoonbare contacten onderhouden met familie en/of vrienden op de Nederlandse Antillen

De Ministeries van Justitie in Spanje, Nederland, de Nederlandse Antillen en Aruba zijn niet verplicht in te stemmen met de overbrenging, ook al is aan alle voorwaarden voor overbrenging voldaan.

Gedetineerden in landen die het verdrag hebben bekrachtigd, behoren van deze mogelijkheid op de hoogte te worden gebracht. De Spaanse autoriteiten zijn verantwoordelijk voor de informatieverstrekking, maar de Ambassade in Madrid en het Consulaat-generaal te Barcelona kunnen hierover ook inlichtingen geven.

Een verzoek tot overbrenging dient de gedetineerde zelfstandig in te dienen. De gedetineerde kan in de gevangenis vragen naar een formulier waarmee deze zijn/haar verzoek kenbaar kan maken.

De Spaanse titel van het Verdrag luidt ‘Convenio de 21 de marzo de 1983 sobre traslado de personas condenadas. Het is belangrijk een kopie van het vonnis mee te sturen.

Indien de aanvraag wordt goedgekeurd, zijn er twee manieren waarop het  Spaanse strafvonnis in Nederland kan worden tenuitvoergelegd:

  1. De onmiddellijke of voortgezette tenuitvoerlegging:
    Deze procedure houdt in dat de veroordeling die u in Nederland, de Nederlandse Antillen of Aruba moet ondergaan, gelijk is aan de duur van de straf die in Spanje is opgelegd.
  2. De exequaturprocedure of omzettingsprocedure:
    Deze procedure houdt in dat de rechter in Nederland, de Nederlandse Antillen of Aruba, de Spaanse straf omzet in een Nederlandse straf, mits de Spaanse autoriteiten daar geen bezwaar tegen hebben. De omgezette straf mag niet hoger, maar wel lager zijn dan de in Spanje opgelegde straf.

De tijd die men in de Spaanse cel heeft doorgebracht, wordt van de straftijd afgetrokken. Bovendien is daarna in Nederland de gebruikelijke regeling voor de voorwaardelijke invrijheidstelling (V.I.) van toepassing.

Bij WOTS-aanvragen vanuit Spanje wordt vrijwel altijd de omzettingsprocedure toegepast. De procedure voor overbrenging is doorgaans tijdrovend. Wanneer het verzoek van de gederineerde  eenmaal in Nederland in behandeling is genomen, kan deze  over de stand van zaken telefonisch informatie krijgen bij de Afdeling Internationale Rechtshulp in Strafzaken (AIRS) via de zogenaamde WOTS-informatielijn van het Ministerie van Justitie. Ook voor algemene vragen kan de gedetineerde daar terecht (zie adressenlijst).  Wanneer men een LOTS-verzoek indient kan men navraag doen bij het Parket Procureurgeneraal van de  Nederlandse Antillen of Aruba.

De overbrenging zelf is een zaak van de buitenlandse en Nederlandse justitie. De ambassade, het consulaat-generaal of het ministerie van Buitenlandse Zaken zijn hier niet bij betrokken. De  advocaat van de gedetineerde  speelt hierbij hooguit een beperkte rol.

De praktijk heeft uitgewezen dat de totale procedure voor overbrenging naar Nederland minimaal anderhalf tot twee jaar in beslag neemt.

Een overbrenging naar de Nederlandse Antillen of Aruba neemt ook minimaal anderhalf jaar in beslag.

Voorbeeld verzoek tot overbrenging naar Nederland:

(stuur kopie van het vonnis mee!)

Al Ministerio de Justicia
Secretaría General Técnica
Subdirección General de Cooperación Jurídica Internacional
San Bernardo, 45

28015 MADRID

Señor Ministro,

Me permito dirigirme a Vuestra Excelencia para expresarle mi deseo  de ser trasladado a una prisión en los Países Bajos para cumplir mi condena, en mi medio social de origen, según prevé el Convenio de 21 de marzo de 1983 sobre traslado de personas condenadas, hecho en Estrasburgo y ratificado por España y por los Países Bajos.

A tal fin me permito hacer constar a continuación mis datos personales:

- Apellido (naam):

- Nombre (voornaam):

- Fecha y lugar de nacimiento (geboortedatum en p-laats):

- Nacionalidad (nationaliteit):

- Fecha y lugar del arresto (datum en plaats van arrestatie):

- Audiencia que emitió la sentencia y lugar (Rechtbank die vonnist en plaats):

´Fecha de condena en firme (de datum van het definitieve vonnis):

- Condena impuesta (opgelegde straf ):

- Delito causante de la condena (delict dat tot vonnis leidde):

- Domicilio actual (huidige verblijfplaats, naam en adres gevangenis):

- Ultimo domicilio en los países bajos (laatste woonplaats in Nederland):

Agradeciendo de antemano a Vuestra Excelencia la atención que dispense

a mi petición, aprovecho la oportunidad para hacerle llegar, Señor Ministro,

el testimonio de mi más alta y distinguida consideración.

Handtekening

 

(Plaats en datum)

Voorbeeld verzoek tot overbrenging naar Nederlandse

Antillen/Aruba:

(stuur kopie van het vonnis mee!)

Al Ministerio de Justicia
Secretaría General Técnica
S
ubdirección General de Cooperación Jurídica Internacional
San Bernardo, 45

28015 MADRID

Señor Ministro,

Me permito dirigirme a Vuestra Excelencia para expresarle mi deseo de ser trasladado a una prisión las Antillas Neerlandesas/Aruba (doorstrepen wat niet van toepassing is) para cumplir mi condena, en mi medio social de origen, según prevé el Convenio de 21 de marzo de 1983 sobre traslado de personas condenadas, hecho en Estrasburgo y ratificado por España y por las autoridades de las Antillas Neerlandesas/Aruba.

A tal fin me permito hacer constar a continuación mis datos personales:

- Apellido (naam):

- Nombre (voornaam):

- Fecha y lugar de nacimiento (geboortedatum en plaats):

- Nacionalidad (nationaliteit):

- Fecha y lugar del arresto (datum en plaats van arrestatie):

- Audiencia que emitió la sentencia y lugar (Rechtbank die vonnis uitspraak en plaats):

- Fecha de condena en firme (de datum van het definitieve vonnis):

- Condena impuesta (opgelegde straf ):

D- elito causante de la condena (delict dat tot vonnis leidde):

- Domicilio actual (huidige verblijfplaats, naam en adres gevangenis):

- Ultimo domicilio en los países bajos (laatste woonplaats in Nederland):

Agradeciendo de antemano a Vuestra Excelencia la atención que dispense

a mi petición, aprovecho la oportunidad para hacerle llegar, Señor Ministro,

el testimonio de mi más alta y distinguida consideración.

Handtekening

(Plaats en datum)

Adressenlijst Ambassade en consulaten
Wanneer men vanuit Nederland naar Spanje wil telefoneren, dient men  eerst 00 te draaien, daarna 34 en het aangegeven telefoonnummer.
paises-bajos.gif
Nederlandse ambassade
Embajada Real de los Países Bajos
Torre Espacio
Paseo de la Castellana 259 D, planta 36
28046 Madrid
images82M3ATEM.jpg
Consulado General de los Países Bajos
Avenida Diagonal, 601-4º-D
08028 Barcelona
Telefoon: +34 (0)93 363 5420

(Nederlands)
Consulado de los Países Bajos Algeciras
Avenida.Virgen del Carmen ,3 y 5 - 2
11201 Algeciras
Telefoon: +34 (0)956 588 205

(Spaans, Engels)
Consulado de los Países Bajos Bilbao
Alameda de Mazarredo l9-1
48001 Bilbao
Telefoon: +34 (0)94 435 4552

(Spaans, Engels, Frans)
Consulado de los Países Bajos Cadiz
Avenida Ramón de Carranzal 26 y 27-1
11006 Cadiz
Telefoon: +34 (0)956 280 715/280 866

(Spaans, Engels)
Consulado de los Países Bajos Ceuta
Calle Marina Española, 11-2-E
11701 Ceuta
Telefoon: +34 (0)956 514 644/511 909

(Spaans, Engels, Nederlands)
Consulado de los Países Bajos Mahon
Calle Angel, 12-1
07703 Mahon
Telefoon: +34 (0)971 354 363

(Nederlands)
Consulado de los Países Bajos Palma de Mallorca
Calle San Miguel, 36 6-C
07002 Palma de Mallorca
Telefoon: +34 (0)971 716 493 of 728 364

(Nederlands)
Consulado de los Países Bajos Tenerife
Calle Villalba Hervás ,5 3-E
38002 Santa Cruz de Tenerife
Telefoon: +34 (0)922 271 721

(Nederlands)
Consulado de los Países Bajos Sevilla
Calle Placentines, 1
41004 Sevilla
Telefoon: +34 (0)95 422 8750

(Nederlands)

Consulado de los Países Bajos Torremolinos
Avenida Palma de Mallorca, 57
Edificio 'Castillo San Luis`, Bajo,
29620 Torremolinos
Telefoon: +34 (0)952 380 888

(Nederlands)
Consulado de los Países Bajos
Gran Via de Germanías 18-3
46006 Valencia
Telefoon: +34 (0)96 341 4633
(Nederlands)

Overige belangrijke adressen en telefoonnummers

  • De landcode van Nederland is 31
  • Indien men vanuit Spanje naar Nederland belt, eerste nul weglaten voor netnummer
  • De landcode van de Nederlandse Antillen is 599 gevolgd door de code van het eiland:
     
    Curaçao 9, Bonaire 7, St. Maarten 5, Saba 4, St. Eustatius 3.
  • De landcode van Aruba is 297

Nederland
Ministerie van Buitenlandse Zaken
Afdeling DCM/CA
P
ostbus 20061
2500 EB Den Haag
Telefoon: +31 (0)70 348 4770
Fax: +31 (0)70 348 5256

Ministerie van Justitie
Afdeling Internationale Rechtshulp in Strafzaken (AIRS)
Postbus 20301

2500 EH Den Haag

WOTS informatielijn (bereikbaar tussen 9.00 en 12.00 uur Nederlandse tijd)
Telefoon: +31 (0)70 370 7555

Stichting Reclassering Nederland
Bureau Buitenland en Buitenlandse Betrekkingen (B&BB)
Postbus 136
3500 AC Utrecht
Telefoon: +31 (0)30 287 9900
Fax: +31 (0)30 287 9998
E-mail: secr.bbb@srn.minjus.nl

Stichting Epafras
Antwoordnummer C.C.R.I. 9804
3500 ZJ Utrecht
Telefoon: +31 (0)30 233 2432
Fax: +31 (0)30 234 2703
E-mail: postmaster@epafras.org

ARUBA
Arubaanse Stichting voor Reclassering en Kinderbescherming 1961
Windstraat 19
Oranjestad, Aruba
Telefoon: +297 (5) 821 496
Fax: +297 (5) 830 084

Directie Buitenlandse Betrekkingen Aruba
L.G. Smith Blvd 76
Oranjestad, Aruba
Telefoon: +297 (5) 834 705
Fax: +297 (5) 834 660
E-mail: int1717@setarnet.au

Parket Procureur-Generaal Aruba
L.G. Smith Blvd 42
Oranjestad, Aruba
Telefoon: +297 (5) 821 415
Fax: +297 (5) 838 891

Curaçao
Bureau Buitenlandse Betrekkingen
Fort Amsterdam 4<
Willemstad, Curaçao
Telefoon: +599 (9) 463 0117
Fax: +599 (9) 461 3933
E-mail: Bbbnethant@curinfo.anç

Stichting Reclassering Curaçao
Scharlooweg 102
Willemstad, Curaçao
Telefoon: +599 (9) 461 1832
Fax: +599 (9) 465 5105

Parket Procureur-Generaal Nederlandse Antillen
Wilhelminaplein 4
Willemstad, Curaçao
Telefoon: +599 (9) 463 4111
Fax: +599 (9) 461 3786

St. Maarten

Dienst Justitiële Inrichtingen Bovenwinden
Plaza Building, Unit 6
Pondfill Road
Phillipsburg, St. Maarten N.A.
Telefoon: +599 (5) 423 449
Fax: +599 (5) 423 472
Bonaire

Stichting Reclassering Bonaire
Kaya Gob. N. Debrot #14
Bonaire
Telefoon: +599 (7) 173 288
Fax: +599 (7) 173 287

 

WOORDENLIJST
Praktische Spaanse zinnen:

Ik wil een verzoek indienen om te  spreken met... Deseo presentar una solicitud para hablar con...
Ik wil een bezoek brengen aan: Deseo visitar a:
- de directeur- el director
d- e aalmoezenier/geestelijke verzorger el capellán/pastor
- de maatschappelijk werker el asistente social
- de medische verzorger (arts) el médico
-
de hoofdbewaarder el jefe de servicios
-
de dokter el médico
-
de tandarts el dentista
-
de kapper el peluquero

Ik wil een speciale brief  schrijven naar: Deseo escribir una carta especial a/al:
- de Rechtbank el Juzgado
-
mijn advocaat mi abogado-
-
de politie la policía
-
de officier van justitie el fiscal
-
de rechter-commissaris el juez de instrucción
-
mijn ambassade/consulaat mi embajada/consulado
-
mijn ouders/vrouw/echtgenoot mis padres/esposa/esposo
-
Reclassering Nederland reinserción social en los Países Bajos
-
anderen otros

Waar kan ik verkrijgen/kopen/  Donde puedo obtener/comprar/
bestellen: solicitar:- scheren afeitar
- haar knippen cortar el pelo
- bad baño

Ik heb nodig: Necesito:
- zeep: jabón
-
tandpasta pasta de dientes
-
tandenborstel cepillo de dientes
-
handdoek toalla
-
kam peine
- scheerapparaat máquina de afeitar
-
scheermesjes cuchillas
- scheren afeitar
- haar knippen cortar el pelo
- bad baño 
-
 toiletpapier papel higiénico
- po orinal
-
condooms preservativos
-
maandverband toallas higiénicas
- schoonmaakartikelen voor de cel artículos de limpieza para mi celda
- schoenpoets betún para zapatos
- schoenborstel cepillo para zapatos
- postzegels sellos
- leesboeken libros
- kranten periódicos
- tijdschriften revistas
- sigaretten cigarrillos
-
aansteker encendedor
- lucifers fósforos
- naald en draad aguja e hilo
- pen lapicero
- enveloppen sobres
- schrijfpapier papel de escribir

Kan ik (in-)ruilen: Puedo cambiar:
- kapot beddengoed equipo de cama roto
- kapotte cel uitrusting equipo de celda roto

Ik begrijp het Comprendo
Ik begrijp het niet No comprendo
Ik heb een dieet Tengo un régimen
Ik heb een kopie van mijn  vonnis nodig Necesito una copia de la sentencia
Ik heb medicijnen nodig Necesito medicamentos
Ik heb problemen met mijn Tengo problemas con mi compañero de celda
Ik heb problemen met mijn werk Tengo problemas con mi trabajo
Mag ik met iemand anders op de cel? ¿Puedo estar con otra persona en la celda?

maandag lunes
dinsdag martes
woensdag miércoles
donderdag jueves
vrijdag viernes
zaterdag sábado
zondag domingo
- ‘s morgens por la mañana-
- ‘s middags por la tarde-
- 's  avonds por la noche

gisteren ayer
vandaag hoy
morgen mañana
vorige week la semana pasada
volgende week la próxima semana
vorige maand el mes pasado
v
olgende maand el próximo mes

voor antes
na después

goed bien
niet goed no está bien

waarom por qué
daarom porque
recht derecho
rechtsbijstand asistencia jurídica
gerechtigheid justicia
rechtbank tribunal de justicia/Juzgado
rechter juez
hogere/lagere rechter juez Superior/Inferior
militaire/burgerlijke rechter juez Militar/Civil
opperste rechter juez Supremo
strafproces proceso penal
strafrecht derecho penal
strafrechtspraak jurisdicción penal
s
trafregister registro penal
straftijd condena, duración de la pena
zijn straftijd uitzitten cumplir su condena
vonnis sentencia
rechterlijk uitspraak sentencia, fallo
veroordelende uitspraak condena, veredicto
r
echtszitting sesión de tribunal, audiencia
hoger beroep apelar, recurso de apelación
uitwijzing expulsión
drugshandel tráfico de drogas, narcotráfico
verdovende middelen narcóticos, drogas
strafvermindering reducción de la pena
strafverkorting reducción de prestación social
gedetineerde detenido
wettelijk voorschriften precepto legal
hechtenis prisión, arresto
wettig lícito, legítimo
rechtszaal sala de audiencia
juridische bijstand auxilio judicial, asistencia jurídica
officier van justitie fiscal
fiscale beschuldiging/aanklacht acusación fiscal
gerechtshof corte de apelación
hoge raad tribunal supremo
strafmaat grado de la pena
cassatie recurso de casación
beroep in cassatie instellen interponer recuso de casación
(vernietiging of verbreking van het vonnis)
ZZZZZZAislas-canarias-84-29.jpg 


 

e-46.jpg

aaaaLOGOMETBANNERGranCanariaActueel-2--378.jpg

yyy1208786641_smileyhuilend-10.jpg