site teller
site teller
site teller
gran-canaria-actueel.jouwweb.nl
'GRAN CANARIA ACTUEEL'... » GESCHIEDENIS » MEMORIA HISTÓRICA » Beknopte biografie Franco

00000LOGOMETBANNERGranCanariaActueel-5.jpg


Beknopte biografie
van de
Spaanse generaal Francisco Franco (1892-1975)

Jeugdjaren en opleiding,
Huwelijk,
Jaren 1930: onrust in Spanje,
Begin Spaanse Burgeroorlog,
Steun van Mussolini, Hitler en Stalin,
Van burgeroorlog naar wereldoorlog,
Dictatuur

SPANJE  - dinsdag 21 november 2017 - Francisco Franco was een belangrijke generaal en staatsman uit de Spaanse geschiedenis. Hij speelde als generalissimo, zoals zijn alias luidde, een belangrijke rol in de Spaanse Burgeroorlog (1936-1939) en heerste van 1939 tot 1975 als dictator over Spanje.

frabc.jpg
Francisco Franco (1892-1975) - Spaanse generaal en president

VIDEO:
https://youtu.be/7X7CMGXAAVo

Jeugdjaren en opleiding

FRbaci1923.jpg
                                                                    Franco in 1923.
Francisco is op 4 december 1892 geboren in El Ferrol in Galicië, de deelstaat in het Noordwesten van Spanje. Zijn vader is dan officier en werkzaam bij de Marine. Francisco heeft  geen leuke jeugd: Zijn vader is vooral druk met gokken, drinken en vreemdgaan; en dat leidt thuis tot veel geruzie. Uiteindelijk vertrekt Francisco’s vader met een jonge maîtresse naar Madrid. Zelf kiest Francisco, door de ervaringen met zijn vader, een heel ander pad: hij rookt niet, drinkt niet, doet  niet aan gokken en mijdt kroegen en bordelen.

Aanvankelijk wil Francisco, net als zijn broer Nicolás, marineofficier worden, maar omdat die opleiding boordevol zit kiest hij in 1907 noodgedwongen voor het leger , en schrijff zich in bij een infanterieopleiding in Toledo. Hij blijk een middelmatige student, want eindigt in 1910 als nr. 251 op de lijst van 312 geslaagden. Promotie lijkt er niet in te zitten. Francisco valy niet op door zijn excellente studieresultaten, maar vooral door zijn hoge piepstem en zijn nogal kleine postuur. In 1910 studeert hij af als luitenant, om twee jaar daarna naar het Spaanse protectoraat Marokko te vertrekken. De onafhankelijkheidsstrijd van de Riffijnen - de Berbervolken uit het Rifgebergte - leidt in de jaren erna tot de Rifoorlog (ca. 1921-1926). Francisco vecht in deze oorlog mee en treedt soms meedogenloos op richting de vijand. Uiteindelijk verliezeen de Riffijnen de guerrillaoorlog (ook wel de ‘Tweede Marokkaanse Oorlog’ genoemd), mede omdat Frankrijk de Spanjaarden te hulp schiet.

In 1916 raakte Francisco in Marokko ernstig gewond. Vanwege zijn dapperheid wordt hij kort daarop bevordert tot bataljonscommandant. Als  Spanje in 1920 naar Frans voorbeeld een Vreemdelingenlegioen opricht - dat vooral veel criminelen en avonturiers aantrekt – wordr Francisco onderbevelhebber en leidt hij de manschappen op tot een geducht leger, dat ook in Marokko zal vechten tijdens de Rifoorlog. Als het slecht uitgeruste Spaanse leger in juli 1921 een zware nederlaag lijt, redt het Vreemdelingenlegioen van Franco de stad Melilla. Deze actie maakt Francisco Franco tot een nationale held.

Huwelijk

CarmenPolo.png
Carmen Polo y Martinez-Valdés.
Op 16 oktober 1923 treedy Francisco - met als getuige koning Alfons XIII (1886-1941)– in het huwelijk met Carmen Polo y Mártinez-Valdés (1900-1988).
Ze hebben elkaar in de lente van 1917 leren kennen. Carmen Polo lijkt tijdens de jaren van dictatuur onder Francisco weinig invloed te hebben op de politiek, maar waarschijnlijk heeft ze meer te zeggen dan wel verondersteld wordt. Bekend is haar lijfspreuk ‘Tú Paco, cállate!’ (‘Jij Paco, houdt je mond!’). Paco was het troetelnaampje voor  Francisco. Meer dan eens spreekt  Carmen Polo deze woorden tegen haar man, als hij stil moet zijn omdat zij iet wil zeggen.

Samen krijg het stel in 1926 een dochtertje, dat de naam Carmen krijgg, net als haar moeder.

Jaren 1930: onrust in Spanje
In 1931 valt de Spaanse monarchie en maakte plaats voor de Tweede Spaanse Republiek. Francisco Franco bemoeit zich aanvankelijk niet met deze politieke aardverschuiving. Maar als de republikeinen in juni 1931 Franco’s Verenigde Militaire Academie in Zaragoza sluiten - waar hij in 1928 is aangetreden als directeur en generaal – is het eerste conflict met de Republiek daar. Franco houdt zich echter nog gedeisd en veroordeelt in 1932 de mislukte staatsgreep van zijn collega-generaal José Sanjurjo (1872-1936), door hem een boze brief te sturen.

Francisco weet in de jaren 1930 verder carrière te maken. Na een commandopost in La Coruna krijgt Francisco in deze jaren het militaire opperbevel over de Balearen. Het zijn onrustige jaren, waarin in Spanje de links-radicalen in opstand komen. Een linkse revolutiepoging wordt in oktober 1934 in opdracht van het ministerie van Oorlog door Francisco neergeslagen.
 Kort hierna krijgt Franco het bevel over het Spaanse Vreemdelingenlegioen in Afrika. Vervolgens wint  in 1936 het linkse Volksfront -– een samenwerkingsverband van diverse communistische en republikeinse partijen –- de Spaanse verkiezingen.
Francisco en andere rechtse kopstukken eisen hierop, dat de overheid de ‘staat van beleg’ uitroept, maar dit gebeurt niet: in plaats daarvan krijgtg Francisco in 1936 een militaire post op de Canarische Eilanden toegewezen, wat hij ervaart als een veredelde ballingschap.

srtijders.jpg
      Fascistische strijders in Noord-Spanje, aan het Huesca-front, 30 december 1936.
Begin Spaanse Burgeroorlog
In de nacht van 17 op 18 juli 1936 begint de Spaanse Burgeroorlog omdat generaals in heel het land op strategische punten de macht overnemen, onder meer in Valladolid, Zaragoza, Burgos, Sevilla, Granada en Cordoba. Bewezen is, dat Francisco Franco en andere generaals, onder wie José Sanjurjo en Emilio Mola (die in resp. 1936 en 1937 bij vliegtuigongelukken omkwamen), vanuit het buitenland financiële en diplomatieke steun krijgen. De basis van de onderstreuning ligt in Lissabon, Portugal. Monarchisten, conservatieve Spanjaarden, nationalisten en fascisten steunen de rechtse opstandelingen. Hun doel is, te voorkomen dat Spanje afglijdt richting (linkse) anarchie, terwijl de aanleiding van de opstand een aantal links en rechts gepleegde moorden is.

In Catalonië misluke de opstand aanvankelijk, en gebieden als Baskenland, de stad Madrid en een groot deel van Zuid-Spanje blijven lang in republikeinse handen. In de chaos vinden allerlei gruwelijkheden plaats. Hierbij hebben Cataloniërs het gemunt op geestelijken, de kerken en alles wat steun betuigt aan de nationalisten, terwijl de nationalisten de vakbondsleden en ieder ander die naar links neigt, aanpakt.
 In Madrid en andere steden vinden massa-executies plaatsen waarbij enkele duizenden burgers tegelijk geëxecuteerd en (soms nog levend) verbrand worden.
gurrnuicva.jpg
                                                                Picasso’s: ‘Guernica ‘ (1937)
Steun van Mussolini, Hitler en Stalin
Binnen een maand na het begin van de burgeroorlog krijgt Francisco Franco al volop steun van de dictators Benito Mussolini (Italië), Adolf Hitler (Duitsland) en Jozef Stalin (Sovjet-Unie) Deze sturen vooral militair materieel ,zoals bommenwerpers en vliegtuigen naar Spanje
Tussen juli en september 1936 dropt Hitler ook nog ruim 20.000 militairen, met name in en rond Sevilla. Verder voeren Duitse en Italiaanse vliegtuigen diverse bombardementen uit, zoals op 26 april 1937 op Guernica in Baskenland. De Spaanse kunstenaar Pablo Picasso (1881-1973) maakt hierover zijn beroemde werk ‘Bombardement op Guernica’.

Aan de andere kant steunt de Sovjet-Unie de republikeinen in hun strijd tegen de rechts-nationalisten van Sanjurjo en Franco, onder meer door hen te steunen met wapenleveranties, militairen (via de zogenoemde Internationale Brigades) en medische hulpmiddelen.
De communisten onder de republikeinen maken zich echter al snel impopulair bij de overige republikeinen, omdat ze met het Russische materiaal alleen andere communisten willen helpen. In de laatste maanden van 1938 trekt Stalin zijn Internationale Brigades terug en stopt hij met het steunen van de republikeinen.

Van burgeroorlog naar wereldoorlog
fenh.jpg
                                                                 Franco en Hitler.
Met de inname van Barcelona op 26 januari 1939 en Madrid op 28 maart van dat jaar stort de republikeinse weerstand in. De nationalisten executeren in Barcelona in enkele dagen 10.000 mensen zonder proces. Na de inname vluchten veel inwoners van de stad richting de Pyreneeën.

Op 27 februari 1939 erkenen Groot-Brittannië en Frankrijk de Franco-regering als de wettelijke overheid van Spanje. Op 1 april 1939 claimen de nationalisten de overwinning en komt de burgeroorlog ten einde. In totaal vinden een geschat aantal van  320.000 mensen de dood tijdens de oorlog, nog los van de 114.000 republikeinen die blijvend vermist zijn. Totaal vaalen in de oorlog naar schatting 434.000 doden.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog blijt Spanje, hoewel fascistisch, neutraal. Hitler en Franco ontmoetten elkaar in oktober 1940, maar volgens bronnen heefdt Hitler een enorme hekel aan Franco. Ongeveer 200.000 joden vinden in het land een toevluchtsoord. Wel speelt Franco tijdens de oorlog een lijst met namen van Joden aan Hitler door, zo wordt in 2010 bekend, maar omdat Spanje neutraal is, is er met deze lijst uit 1941 niets gedaan.

Dictatuur
overl.jpg
                                                    Franco na zijn overlijden.
Na de Tweede Wereldoorlog bouwt Franco stapsgewijs zijn dictatuur uit. In 1947 herstelty hij eerst de monarchie, althans op papier…  want de koning keert aanvankelijk niet terug. Dat gebeurt pas in 1969, als Juan Carlos I (1938) door Franco als en soort ‘invalvorst’ aangesteld wordt.

Tijdens de dictatuur onder Franco in de jaren 1939-1975 verkeert Spanje vanwege de gebrekkige ‘democratie’ in het land - de oppositie wort op allerlei manieren de kop ingedrukt – in een behoorlijk internationaal isolement.
West-Europese landen houlden een Spaanse toetreding tot de NAVO af. Wel is de verhouding met het Vaticaan goed, met wie Franco in 1953 een concordaat sluit. Ook onderhoudt hij tot zijn dood goede banden met het Belgische vorstenhuis.

Op 20 november 1975 overlijdt  Francisco Franco in de  lereftijd van 82 jaar. Na zijn dood wordt Juan Carlos I op 22 november 1975 officieel uitgeroepen tot koning van Spanje. Tot verbazing van velen, is Juan Carlos een vertrouweling van Franco en door hem aangewezen als opvolger, slaat deze in zijn regeringsperiode (die tot 2014 duurt) een democratische koers in.
In december 1978 eemt Spanje een democratische grondwet aan en verandert vrij snel en geweldloos in een democratisch land. In 1986 treedt Spanje toe tot de Europese Gemeenschap, de tegenwoordige Europese Unie.

Lees ook het artikel:  De Uitgebreide Biografie van Franco
En meer: Spaanse geschiedenis
image_25341.jpg

Boek: Franco en de Spaanse monarchie – Adrian Stahlecker

 0000Islas-canariaslogo-kopie-743.jpg

000LOGOMETBANNERGranCanariaActueel-2--5.jpg

yyy1208786641_smileyhuilend-41.jpg